September 13th, 2017

Kindermishandeling en dreiging in het brein

Gevaarlijke situaties verwachten en daadwerkelijk in gevaar zijn wordt door twee verschillende hersennetwerken geregeld. Nieuwe onderzoek laat nu zien dat mishandeling of verwaarlozing tijdens de jeugd ervoor kan zorgen dat er een verschuiving plaatsvindt in hoe het brein met deze situaties omgaat.

Snel kunnen reageren op aankomend gevaar is van cruciaal belang om te overleven. Wanneer we het vermoeden hebben dat er gevaar aankomt, zorgt een de neurale kern genaamd de bed nucleus of the stria terminalis (BNST) voor een versnelling van de hartslag, een gespannen gevoel en angst. In deze toestand zijn we alert op dreiging en beter in staat om ons te verdedigen, mocht het daadwerkelijk nodig zijn. Dit verschilt van situaties waarin we direct in gevaar zijn – hier zorgt met name de amygdala ervoor dat we direct kunnen vechten of vluchten.

Traumatische jeugd

Onder normale omstandigheden werken deze netwerken goed met elkaar samen, maar we weten uit veel onderzoek dat traumatische ervaringen in de jeugd een effect kunnen hebben op hoe het brein zich ontwikkelt. Een team Nijmegense hersenwetenschappers vroeg zich af of de samenwerking tussen BNST en amygdala in dreigende situaties anders verloopt bij mensen die in hun kindertijd mishandeld of verwaarloosd zijn.

Hersenverbindingen

De wetenschappers bekeken fMRI-scans van 178 personen die in de scanner milde elektrische schokken toegediend kregen. Aan de hand van de scans konden de onderzoekers niet alleen zien wat er in het brein gebeurde op het moment dat de schok daadwerkelijk gegeven werd – ook de periode vóór de schok (waarin de proefpersonen angstvallig in afwachting waren van wat komen ging) werd neuraal in kaart gebracht.

In de periode dat de deelnemers lagen te wachten op de schok tot het moment dat de schok werd gegeven, bleek uit de scans dat er een verschuiving plaatsvond in hersenactiviteit van BNST naar de amygdala. Maar bij de mensen die in hun jeugd te maken hadden gehad met misbruik of verwaarlozing bleek de amygdala in de periode vóór de schok veel actiever dan bij mensen die een minder stressvolle kindertijd hadden. Overigens bleek dit effect sterker te zijn bij de personen die te maken hebben gehad met emotionele mishandeling en verwaarlozing dan bij gevallen van seksueel of fysiek misbruik.

De onderzoekers concluderen dat een stressvolle jeugd ervoor kan zorgen dat op latere leeftijd het brein heftig reageert op fysiek of emotioneel dreigende situaties – er kan een systeem worden geactiveerd dat in feite bedoeld is voor concreet gevaar. Dergelijke bevindingen kunnen van groot belang zijn voor het ontwikkelen van specifiekere therapiën.

 

Dit onderzoek werd deze week gepubliceerd in The Journal Of Neuroscience.

 

Auteur: Job van den Hurk
2 Reacties
  1. Interessante bevindingen die erg belangrijk zijn voor behandeling van jeugdtrauma en mensen met een verleden van kindermishandeling en huiselijk geweld. Het verklaart een hoop als het gaat om de hevige stressrespons die deze mensen vaak laten zien in hun volwassen leven.

  2. Jolande Rommens-Musquetier op September 13th, 2017, 21:08  
  3. Ondertussen 6 jaar geleden werd er op mij een selectieve resectonomie van de amygdala uitgevoerd in het uz
    Dit verliep succesvol en men kan dus perfect verder met stukje amygdala minder

  4. Catharine op September 21st, 2017, 21:59  
Laat een reactie achter

Please wait... loading